გერმანელი კოლონისტები ვიურტემბერგიდან ევროპაში პოლიტიკური და ეკონომიკური არეულობის რთულ პერიოდში ჩამოვიდნენ. 1815 წელს ინდონეზიაში ტამბორას ვულკანის დამანგრეველმა ამოფრქვევამ ევროპაში მოსავლის უკმარისობისა და შიმშილობის მიზეზი გახდა, რამაც მიგრაციის წახალისების მიზნით შექმნილი სირთულეები გამოიწვია. რელიგიურმა შეხედულებებმა და იმდროინდელმა რთულმა ეკონომიკურმა პირობებმა ასევე მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა კოლონისტების სამშობლოს დატოვების გადაწყვეტილებაში.
მოსახლეებმა მიტოვებული ადგილი აყვავებულ სასოფლო-სამეურნეო სოფელად აქციეს. მათ დაამუშავეს მიწა, მოშენეს მეცხოველეობა და განავითარეს მევენახეობა, რამაც ელისაბეთალი საქართველოში ერთ-ერთ წარმატებულ გერმანულ დასახლებად აქცია. მათმა გამორჩეულმა არქიტექტურულმა სტილმაც ჩამოაყალიბა სოფელი, ტრადიციული გერმანული სახლებით, ლუთერანული ეკლესიითა და სხვა საზოგადოებრივი შენობებით, რომლებიც დღემდე შემორჩენილია.
ასურეთის ერთ-ერთი ყველაზე შთამბეჭდავი ღირსშესანიშნაობა მისი ლუთერანული ეკლესიაა, რომელიც 1871 წელს გოთურ სტილში აშენდა. მის გარშემო, სოფლის ისტორიულ სახლებში, მათ შორის გერმანული არქიტექტურული ტრადიციებისთვის დამახასიათებელ ნახევრად ხის შენობებში, ყოფილი გერმანული დასახლების კვალი კვლავ შესამჩნევია. ძველი გერმანული სასაფლაო, რომლის საფლავის ქვებზეც გვარებია შემორჩენილი, კიდევ ერთხელ გვახსენებს აქ ოდესღაც მცხოვრები საზოგადოების შესახებ.
გერმანული თემის ისტორია ტრაგიკულად შეიცვალა 1941 წელს. საქართველოდან გერმანელი მაცხოვრებლების საბჭოთა დეპორტაციის დროს, ასურეთის გერმანელები იძულებით გადაასახლეს ცენტრალურ აზიაში. დეპორტაციამ დაშალა თემი, რომელიც სოფელში საუკუნეზე მეტი ხნის განმავლობაში ცხოვრობდა და დატოვა სახლები, ეკლესია, სასაფლაო და ვენახები.
მიუხედავად ამისა, გერმანული მემკვიდრეობის ერთი შესანიშნავი ნაწილი ასურეთის ვენახებში შემორჩა. ადგილობრივი ყურძნის ჯიში „ასურეთული შავი“ გერმანელ ფერმერ ოტო შალთან ასოცირდება, რომელიც დასახლების გარშემო არსებულ ძველ ვაზს ამუშავებდა. მისგან დამზადებული ღვინო შალის გვარის მიხედვით „შალას“ სახელით გახდა ცნობილი. მე-20 საუკუნის დასაწყისისთვის ასურეთის ღვინო საქართველოს ფარგლებს გარეთაც იყიდებოდა, მათ შორის ბაქოსა და ერევანში. დღეს ასურეთული შალა დაცული ქართული ადგილწარმოშობის დასახელების ლიცენზიაა, რომელიც საქართველოს ერთ-ერთ გამორჩეულ ღვინოს ასურეთის გერმანულ ისტორიასთან აკავშირებს.
